Uczta smaków - Karnawał

O co chodzi z tym cholesterolem?

Nie ma czegoś takiego, jak "zły" i "dobry" cholesterol. Jednak problemy związane z cholesterolem prowadzą do poważnych zaburzeń, takich jak miażdżyca, zawał serca czy udar mózgu. Jak się przed tym uchronić? O co tak naprawdę chodzi ze „złym" i „dobrym" cholesterolem?

Garść pistacji obniża poziom cholesterolu i zmniejsza ryzyko chorób        fot. 123RF.COM

Nie ma dobrego i złego cholesterolu

W skrócie sytuacja z cholesterolem wygląda tak: nie ma cholesterolu "dobrego" i "złego", wszystkie jego cząsteczki są takie same. Cholesterol jest nam niezbędny do życia, buduje ściany komórkowe, bierze udział w produkcji hormonów i kwasów żółciowych. We krwi natomiast krążą lipoproteiny, które mają za zadanie transportować cząsteczki lipidów (czyli tłuszczów), między innymi cholesterol. To tacy "przewoźnicy" tłuszczów. Niestety, nie wszyscy są godni zaufania. Są ich dwa rodzaje:

- lipoproteina o niskiej gęstości (z ang. Low Density Lipoprotein, LDL), potocznie nazywana „złym cholesterolem",

- lipoproteina o wysokiej gęstości (z ang. High Density Lipoprotein, HDL), potocznie nazywana „dobrym cholesterolem".

Dobry i zły przewoźnik

LDL to, delikatnie mówiąc, byle jaki przewoźnik. Cichcem odkłada cząsteczki cholesterolu w ścianach tętnic, zamiast dowieźć je na miejsce przeznaczenia. Cząsteczki tłuszczu, znajdujące się tam, gdzie nie powinny, wywołują zmiany zwyrodnieniowe w tętnicach, które coraz gorzej pełnią swoją funkcję. Ich "przepustowość" się zmniejsza, słabiej transportują krew, co jest bardzo niebezpieczne, bo może prowadzić do niedokrwienia mózgu, udaru czy zawału serca.

Wracając do naszej metafory "dostawczej". HDL ("dobry" cholesterol), również transportujący tłuszcze, poważnie podchodzi do swoich zadań i grzecznie odstawia je tam, gdzie ich miejsce, czyli do wątroby. Stamtąd mogą być wydalone lub poddane „recyklingowi", czyli wykorzystane ponownie.

Dieta na cholesterol

Dieta cholesterolowa to taka, która pozwala nam na wynajęcie w większości tych „dobrych" przewoźników. Tak jak każda zdrowa dieta, powinna być zbilansowana i różnorodna.

Tłuszcze powinny dostarczać nam poniżej 30 proc. energii, a większość z nich (2/3) powinno być tłuszczami roślinnymi.

Białka to ok. 10-20 proc. energii. Białka zwierzęce i roślinne powinny być zjadane w proporcjach 1:1.

Węglowodany to 50-60 proc dziennego zapotrzebowania na energię. Ale pamiętajmy, że chodzi przede wszystkim o węglowodany złożone! Cukry, czyli węglowodany proste, to maksymalnie 10 proc. dziennego zapotrzebowania na energię.

Książka kucharska: 30 przepisów diety antycholesterolowej. Kliknij!

Zobacz, co jeść, aby cholesterol, szczególnie ten "zły", czyli LDL, pozostawał w normie. Ta dieta jest świetnym sposobem na obniżenie ryzyka miażdżycy i zawału serca. Te dania diety przeciwcholesterolowej są nie tylko zdrowe, ale i smaczne. Wypróbuj je!

Co najlepiej jeść? Podstawą diety powinny być węglowodany złożone, czyli produkty pełnoziarniste (makarony, pieczywo), brązowy ryż, warzywa (szczególnie strączkowe), orzechy i nasiona. Warto zamienić masło i smalec na oliwę z oliwek. Nabiał dobrze jest wybierać chudy zamiast tłustego. Cukier najlepiej ograniczyć. Nie bez znaczenia jest też sposób przyrządzania potraw - smażenie na głębokim tłuszczu mocno odradzamy! Lepiej wybrać gotowanie na parze i pieczenie.

Siła pistacji

Badania z 2008 roku opublikowane w "The American Journal of Clinical Nutrition" mówią, że świetnym sposobem na obniżenie "złego cholesterolu" są... pistacje. Już garść dziennie przez 4 tygodnie obniżyła u badanych LDL o 9 proc., a dwie garści dziennie o 12 proc. Dieta stosowana przez badanych była niskotłuszczowa. Co ciekawe, ci sami badani stosujący samą dietę niskotłuszczową bez dodatku pistacji, nie osiągnęli żadnego spadku cholesterolu.

Trzeba pamiętać, że pistacje, tak jak wszystkie orzechy, są wysokokaloryczne, a zwiększenie masy ciała na pewno nie wpłynie korzystnie na zdrowie. Najlepiej stosować niskotłuszczową dietę, a także zamienić zwykle wybierane przekąski czy fast foody na pistacje i pozwolić im działać.

Ale uwaga! Te zalecenia wystarczą osobom, u których cholesterol jest nieco za wysoki, ale nie przekracza normy. Ci z bardzo wysokim cholesterolem powinni zasięgnąć rady lekarza.

Interesuje was temat cholesterolu? Chcecie wiedzieć, jak komponować dietę? Co jeść, a co wykreślić z menu? Dajcie nam znać w komentarzach! Na pewno wtedy do tego wrócimy!

Źródła:
The American Journal of Clinical Nutrition
Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej

Anna Wiśniewska/Smaker.pl

Zaskakujące produkty obniżą cholesterol
Co z tym masłem? Zdrowe czy nie?

Komentarze

Ostatnio komentowane przepisy

Dania główne Gulasz

Gulasz z mięsa wieprzowego. To danie, zna chyba każdy i każdy ma swój sposób...

Odsłon: 7916

>60 min
7
Desery Placek biszkoptowy Łakomczuch

Ten placek biszkoptowy Łakomczuch to bardzo proste w wykonaniu ciasto, które...

Odsłon: 63073

60 min
130
30 min
12
Zupy Rozgrzewająca zupa frankfurcka

To danie idealne na jesień czy zimę. Rozgrzewająca i bardzo sycąca zupa frank...

Odsłon: 1157

60 min
3

Polecane artykuły

Informacje Co pić na szybszą przemianę materii, czyli właściwości zdrowotne herbaty

Herbata cieszy się ogromną popularnością zarówno ze względu na swoje unikalne walory smakowe, jak i liczne właściwości zdrowotne. Jedną z nich jest...

0
Informacje Ta herbata jest „przyjacielem” kobiet, ale może też bardzo zaszkodzić. Uważajcie!

Picie ziół to stosowany od wieków sposób na wiele chorób i dolegliwości. Warto jednak mieć na uwadze to, że niektóre z nich, mimo prozdrowotnych wł...

0
Informacje Biszkopt wyszedł zbyt suchy? Z tym składnikiem zawsze się uda

Domowy biszkopt to lekkie, uniwersalne ciasto idealne na każdą okazję. Pasuje do każdego rodzaju owoców i bitej śmietany. Przez niewielką ilość skł...

1
Informacje Dodasz do rosołu raz, już zawsze będziesz tak robić. Zupa zyskuje nową jakość

Rosół to jedna z polskich potraw narodowych. Niektórzy od lat przygotowują niezmienioną, klasyczną wersję, a inni lubią trochę poeksperymentować z...

2