Fot. 123RF/Picsel
Truskawka nie jest dziełem natury. Powstała z poziomki, która znana była od wieków nie tylko jako smaczny owoc, ale też jako skuteczne lekarstwo na rozmaite dolegliwości.
Najwcześniejsze wzmianki o poziomkach pojawiają się u Owidiusza i Wergiliusza, opisał je również Pliniusz w encyklopedii "Naturalis Historia". Poziomki w Europie przez długi czas rosły dziko, zbierano je w lasach, a stan ten zmienił się dopiero za sprawą króla Francji Ludwika XIV.
Król ów wysłał swych szpiegów do Ameryki Południowej aby zrelacjonowali mu, jak wyglądają fortyfikacje budowane przez Hiszpanów. Wśród nich był inżynier Amédée-François Frézier, który opisywał rośliny jedzone przez Indian. Gdy na terenach dzisiejszego Chile znalazł poziomki znacznie większe niż te znane Europejczykom, postanowił kilka tych roślin zawieźć w prezencie dla króla Francji. Zasadził je w ogrodach królewskich, ale nie przynosiły bogatych zbiorów. Król Ludwik XIV uwielbiał smak poziomek, zatrudnił więc botanika, aby ten postarał się o większe plony.
Botanik ów, Antoine Nicolas Duchesne, skrzyżował dwie odmiany poziomek - chilijskie i wirginijskie. Otrzymał znakomity efekt - duże, smakowite owoce, które dziś nazywamy truskawkami. I tak truskawka ananasowa - bo taką nazwę noszą te czerwone owoce, narodziła się w XVIII wieku w Wersalu. Pod koniec wieku XVIII truskawki zaczęli uprawiać również Anglicy, a jeden z nich, Thomas Andrew Knight, wypracował techniki krzyżowania poziomek, których używa się do dziś. Pierwszy raz w sklepach truskawki pojawiły się w Londynie około roku 1830, wcześniej natomiast jadano je właściwie tylko na europejskich dworach, gdyż były bardzo drogie. Podawano je na maleńkich talerzykach, z dodatkiem szampana- były niezwykle cenione.
Truskawki różnie są nazywane na świecie. Włosi używają słowa "fragola", Niemcy słowa "Erdbeere" - czyli jagoda ziemna, Francuzi słowa "fraise". Anglicy używają nazwy "strawberry" - co oznacza dosłownie "słomiana jagoda", a pochodzenie tego słowa tłumaczone jest na dwa sposoby: klimat wysp brytyjskich jest wilgotny, więc truskawki należy izolować od ziemi słomą.
Drugie tłumaczenie związane jest z tym, iż truskawki pochodzą od poziomek, a dawniej - kiedy poziomki rosły dziko, osoby zbierające je miały zwyczaj nawlekania ich na źdźbło trawy i w ten sposób sprzedawane były na targach. Polska nazwa - "truskawka" - pochodzi od staropolskiego słowa "trukać", które oznacza "łamać się" (truskawki mają łamliwe i delikatne pędy) lub od dzwiękonaśladowczego "trusk", oznaczającego trzask jaki możemy usłyszeć przy odłamywaniu liści.
Obecnie największym producentem truskawek są Stany Zjednoczone - wytwarzają one ponad 
milion ton rocznie tych smacznych owoców. Drugie miejsce zajmuje Rosja, później Hiszpania, Turcja, Korea Południowa, Polska jest na szóstym miejscu. Sezon na truskawki trwa krótko, jednak nie musimy się już martwić brakiem świeżych owoców w innych porach roku. Dzięki rozwojowi technologii chłodniczych możemy sadzić truskawki od wiosny do jesieni i zbierać plony po kilku tygodniach. Stworzono również odmiany truskawek, które owocują kilka razy w roku. A w trakcie zimy możemy kupić truskawki importowane w supermarketach, jednak ich smak jest znacznie uboższy niż smak polskich truskawek dojrzewających w słońcu...
Autor tekstu: Anna Lenczowska
Przy tworzeniu artykułu korzystałam z różnych źrodeł, min. artykułu Wojciecha Górki pt. Ananas z poziomki, który ukazał się dnia 26.05.2007 w tygodniku Polityka.
