Starożytny afrodyzjak dzisiaj doceniany jest za zwalczanie raka. Fot. 123RF.COM/PICSEL
Szparagi dawniej…
Zacznijmy od historii. W medycynie ludowej i ajurwedyjskiej szparagi były uznawane za silny afrodyzjak (zobacz więcej intrygujących afrodyzjaków). Wywar ze szparagów stosowano jako środek zwiększający potencję, ale także zwalczający choroby nerek, zaburzenia krążenia czy reumatyzm. Obecnie szparagi są uznawane za bardzo zdrowe, jednak nie figurują na liście roślin leczniczych.
…i dziś
Książka kucharska: 15 przepisów na szparagi. Kliknij!
Według naukowców, szparagi - lub wyciągi z tych roślin - mogą pomagać przy zaburzeniach układu pokarmowego i chorobach sercowo-naczyniowych. Dzięki ogromnej ilości zawartych w nich antyoksydantów, opóźniają także procesy starzenia. Są lekkostrawne, mają działanie moczopędne, obniżające ciśnienie. Według niektórych badań podnoszą poziom androgenów, co poprawia jakość życia intymnego.
Szparagi są uznawane za jedne z najzdrowszych warzyw - zawierają ogromne ilości witamin i minerałów. Wśród substancji, które się w nich znajdują, jest też dużo antyoksydantów, takich jak flawonoidy.
Cała prawda o antyoksydantach. Kliknij!
Innym rodzajem antyoksydantów obecnych w szparagach są kwasy hydroksycynamonowe. Wiadomo, że te substancje zmniejszają ryzyko choroby Alzheimera, cukrzycy (zobacz, jak wygląda dieta dla cukrzyka), nowotworów, nadciśnienia, miażdżycy i innych zaburzeń związanych ze stresem oksydacyjnym w organizmie.
Fitosterole, czyli sterole pochodzące z roślin, pozwalają zmniejszyć zatrzymywanie cholesterolu w organizmie, przyczyniają się więc do obniżenia jego poziomu we krwi.
Chcesz wiedzieć, o co tak naprawdę chodzi z cholesterolem? Kliknij!
W 100 g szparagów jest sporo, bo aż 67,8 mg witaminy C i 1,88 mg witaminy E. 10 szparagów w 50 procentach zaspokaja zapotrzebowanie człowieka na kwas foliowy.
Odchudzanie ze szparagiem
Dużą zaletą szparagów jest ich niska wartość energetyczna, czyli po prostu mała ilość kalorii. Tak jak wiele innych warzyw, szparagi zawierają sporo wody (ok. 94 proc.). W 100 g szparagów jest 1,5 g błonnika pokarmowego, który pomaga w procesie odchudzania, wywołując poczucie sytości i regulując pracę układu pokarmowego.
Białe czy zielone?
Szparagi zielone i białe to dokładnie ta sama odmiana tej rośliny. Białe szparagi hoduje się po prostu bez dostępu światła. W ich tkankach nie zachodzi fotosynteza. Czym się jeszcze różnią?
- Zielone szparagi są mniej trwałe niż białe. W porównaniu z innymi warzywami, oba te rodzaje szparagów są bardzo delikatne i nietrwałe, najlepiej jest je zjeść nie później niż 2 doby po zakupie.
- Zielone szparagi zawierają więcej witamin niż białe.
- Zielone szparagi zawierają mniej saponin (według badań protodioscyna - jedna z saponin) ma działanie cytotoksyczne wobec komórek raka występującego u ludzi) niż białe szparagi.
- W zielonych szparagach jest więcej minerałów (m.in. potasu, cynku, fosforu) niż w szparagach białych.
Więcej na temat spożycia minerałów w Polsce i w Europie. Kliknij!
Cienkie czy grube? Mrożone, z puszki czy świeże?
Warto wybierać grube szparagi, mające co najmniej 9 mm średnicy. Dlaczego? W tych cieńszych roślinach jest znacznie mniej składników mineralnych niż w grubszych pędach. Minerałów jest też więcej przy "główce" szparaga.
Na zawartość składników mineralnych wpływ ma oczywiście obróbka roślin. W szparagach puszkowanych znacznie zmniejsza się ilość cennych dla zdrowia minerałów (m.in. wapń, miedź, żelazo, magnez).
Zblanszowane szparagi mają nieznacznie mniej żelaza i wapnia.
Mrożone szparagi niestety tracą część składników mineralnych oraz flawonoidów i saponin.
Zobacz też, jak wybrać i przyrządzić szparagi. Kliknij!
Zobacz też: Domowe sposoby na choroby roślin i ziół, Jak założyć swój własny ogródek?
Anna Wiśniewska/Smaker.pl
Źródła:
E. Cieślik, A. Siembida "Charakterystyka wartości odżywczej i właściwości prozdrowotnych szparaga lekarskiego (Asparagus officinalis L.)" [w:] "Postępy Fitoterapii" 4/2011, s. 275-281
http://www.actahort.org/books/776/776_27.htm
